Zin en onzin over schimmelinfecties

Schimmelinfecties bij duiven komen zelden voor en áls ze al voorkomen dan komt dat primair door slechte huisvesting, vochtige hokken, slechte verzorging etc. en daarmee gepaard gaande slechte algemene conditie en secundair als complicatie van verzwakte zieke duiven.

Eerder schreef ik een artikel over dit onderwerp. Daarbij ging het vooral over Aspergillose, een schimmelinfectie veroorzaakt door Aspergillus fumigatus. Deze kan zelfs besmettelijk zijn voor mensen met een zwakke gezondheid, we noemen dat een zoönose.
Ik zag in mijn loopbaan hooguit enkele gevallen per jaar en we hebben toch een heel grote praktijk, wereldwijd. De laatste keer zag ik een infectie met Aspergillus in de luchtzak met uitbreiding naar de organen van de buikholte. In die gevallen zie je ook de typische, vaak ronde zgn aspergillomen en natuurlijk hadden die duiven ademhalingsproblemen en werden ze mager met vieze ontlasting.

Vervolgens is er nog een andere schimmelinfectie maar eigenlijk is dat een gist. De naam is Candida albicans. Deze schimmel komt bij duiven voor op de slijmvliezen van de keel en krop. In een enkel geval geven ze aanleiding tot problemen, ze kunnen ‘witte’ processen veroorzaken die lijken op difterieletsels, maar die zijn geel; ze kunnen ook lijken op bulten van trichomonas, witgeel achter in de bek en aan de zijkanten van de bek, maar die zijn zachter.
Als je een uitstrijkje maakt van die knobbels kun je snel en eenvoudig de juiste diagnose stellen. Trouwens de ervaren dierenarts heeft daar geen microscoop voor nodig maar stelt de diagnose à la minute op grond van zijn ervaring  op kleur, lokalisatie, consistentie en overige symptomen!

Het aantreffen van de gisten en schimmels bij een uitstrijkje heeft geen enkele betekenis tenzij er witte processen in de keel/bekholte zitten of andere klinische problemen zijn. Keeluitstrijkjes zijn dus ongeschikt voor het stellen van de diagnose omdat deze schimmel (gist) zeer regelmatig voorkomt bij volkomen gezonde duiven in uitstekende conditie.

Ik heb ooit, toen ik dat soort schimmels vond in keelstrijkjes in het begin van mijn carrière, testen gedaan en de betekenis van de aanwezigheid ervan opgevolgd mét en zonder behandeling. In 98% van de gevallen verdwenen deze Candida’s binnen twee dagen zonder behandeling! We hebben een groot duivenhospitaal en kunnen dus perfect ziektegevallen opvolgen en testen doen, dat bezorgt ons een enorme know-how.  

Als schimmels en gisten al voorkomen is dat meestal in natte seizoenen. Nu hebben we toevallig een enorm mooi, warm en droog duivenseizoen mogen beleven en dus zagen we nog minder schimmels dan in natte seizoenen! Des te meer verbaast het mij dat sommige collega’s zo vaak schimmels zien in seizoen 2018, heel merkwaardig…
Biergist kan ook lijken op sporen van gisten als Candida. Én uit de mest van alle duiven kunnen we normaal gisten isoleren, meestal gaat dat om de zgn. Torulopsis-soorten en met een beetje fantasie kun je die dan dus ook weer in de bek, keel, krop van de duiven vinden. Allemaal volkomen normaal, niets aan de hand, geen paniek. Behandelen is in al die gevallen niet nodig. Zinloos zelfs!!
Wat zijn er in de duivensport toch veel misverstanden, wat worden duivenmelkers toch vaak ‘dom’ gehouden door sommige schrijvers en wat zijn veel dierenartsen toch incompetent. De les van dit artikel moet zijn dat schimmels eigenlijk zelden een rol spelen bij onze duiven en dat we áls ze al voorkomen, vooral moeten zoeken naar primaire oorzaken die het mogelijk maken dat er een schimmelinfectie kan optreden zoals vochtige hokken, schimmelig stro, overbevolking en slechte verzorging.

Als het over hard spelen met vooral jonge duiven gaat is er één ding van enorm belang en dat zijn de voorste luchtwegen, met name dus de sinussen van de neus en de slijmvliezen van de ogen en bijbehorende traankanalen.

Ik heb dat met de paplepel ingegeven gekregen van mijn wijze vader die het 60 jaar geleden al had uitgevonden en het had over het belang van witte neuzen en blanke lijven.

Als je de koppen strak kunt houden en de neuzen krijtwit en de ogen droog, ben je spekkoper. Vraag dat maar aan de specialisten uit ‘t Antwerpse en dan in het bijzonder in de streek rond Berlaar (inkorflokaal Bevel). Naast prima duiven, goede hokken (droog en tochtvrij), een uitgekiende voeding en de nodige trainingsvluchten, hebben deze mannen bijna zonder uitzondering een regelmatige, verantwoorde specialistische medische begeleiding. Op die manier blijven de duiven fit en raffelen ze zomaar 4 nationale vluchten af van rond de 550 km, plus de nodige HAFO- en trainingsvluchten tussendoor!

En dan zeggen sommige wijsneuzen dat “hoe minder je doet, hoe harder je vliegt”.
Over dom houden gesproken. Maar ja het staat natuurlijk beter om de wereld te doen geloven dat jouw duiven zó goed zijn dat ze niets nodig hebben, én waarom zouden ze de concurrentie slimmer maken? U begrijpt wel een beetje beter hoe de vork aan de steel zit, toch?

Op forums over de hele wereld zeg ik altijd dat het in de duivensport maar gaat over 5 dingen:
1. goede duiven
2. goede verzorging
3. goede begeleiding, zowel qua training, voeding als medisch
4. optimale motivatie
5. juiste moment topforme, goede wind en een tikje geluk.

Het afgelopen weekend, 15 september jl., wonnen de ‘Dr. De Weerd Pigeons’ voor Nicole de Weerd in Mol (B) 1, 2, 5 en 38 Nationaal Chateauroux 4/4 én voor Jan van Wanrooij vlogen ze 1, 2, 3 Morlincourt tegen 9.778 duiven!!! Op z’n Bels gezegd: “een dikke proficiat”!

Breda, 17 september 2018
Drs. H.J.M. de Weerd
dierenarts voor postduiven

Nieuws flits !!

Recent geplaatste Reportages